Rất nhiều công trình bị thấm lại chỉ sau một hai mùa mưa, dù chủ nhà đã bỏ tiền mua vật liệu chống thấm tốt. Nguyên nhân phần lớn không nằm ở chất lượng sản phẩm, mà nằm ở quy trình thi công bị làm tắt, làm thiếu bước hoặc sai thứ tự. Bài viết này trình bày quy trình chống thấm chuẩn kỹ thuật, để chủ nhà, chủ đầu tư có thể tự đối chiếu khi giám sát thợ hoặc đánh giá báo giá của nhà thầu.
Vì sao cần phải theo đúng quy trình
Chống thấm không phải là quét một lớp sơn lên bề mặt rồi xong. Đây là một hệ thống nhiều lớp, trong đó mỗi lớp có vai trò riêng: lớp lót tạo độ bám, lớp chính tạo màng ngăn nước, lớp bảo vệ chống tia UV. Nếu bỏ qua một bước, ví dụ không xử lý khe nứt trước khi thi công, hoặc thi công lớp tiếp theo khi lớp trước chưa khô hoàn toàn, kết quả thường là:
- Màng chống thấm bị bong tróc sau một thời gian ngắn sử dụng
- Nước thấm ngược qua các điểm yếu như cổ ống, chân tường, khe co giãn
- Phải đục phá làm lại toàn bộ, chi phí tốn kém hơn nhiều so với làm đúng ngay từ đầu
Trong thực tế khảo sát công trình, phần lớn các ca thấm lại đến từ hai lỗi lặp đi lặp lại: bỏ qua bước xử lý cổ ống xuyên sàn và thi công lớp phủ khi bề mặt còn ẩm. Đây là hai điểm mà quy trình chuẩn luôn nhấn mạnh xử lý riêng, không gộp chung với bề mặt đại trà.
Quy trình chống thấm chuẩn: 6 bước quan trọng
Dưới đây là 6 bước sơn chống thấm cơ bản:
Bước 1: Khảo sát và xác định nguyên nhân thấm
Trước khi thi công, cần xác định rõ nguyên nhân: thấm do kết cấu bê tông bị nứt, do mạch ngừng thi công không được xử lý, do đọng nước lâu ngày, hay do vật liệu chống thấm cũ đã hết tuổi thọ. Xác định sai nguyên nhân dẫn đến chọn sai giải pháp, ví dụ chỉ quét chống thấm bề mặt trong khi nước đang thấm từ bên trong kết cấu.
Bước 2: Xử lý bề mặt
Bề mặt cần được vệ sinh sạch bụi bẩn, rêu mốc, dầu mỡ và các lớp sơn cũ bong tróc. Với các vị trí có vữa non, bê tông rỗ hoặc bám dính yếu, cần đục bỏ và trám vá lại bằng vữa chuyên dụng. Bề mặt sau xử lý phải đủ độ nhám để lớp chống thấm bám dính tốt, không quá trơn láng cũng không còn bụi rời.
Bước 3: Xử lý các điểm yếu
Đây là bước dễ bị bỏ qua nhất nhưng lại quyết định phần lớn hiệu quả chống thấm. Các vị trí cần xử lý riêng gồm:
- Góc chân tường, góc cạnh: gia cố bằng vữa hoặc lưới gia cố
- Cổ ống xuyên sàn: trám kín bằng vật liệu trương nở hoặc keo chuyên dụng trước khi thi công lớp chính…
Bỏ qua bước này là nguyên nhân hàng đầu khiến công trình thấm trở lại dù đã thi công lớp chống thấm chính đầy đủ.
Xem thêm: Quy trình chống thấm tường chuẩn kỹ thuật
Bước 4: Thi công lớp lót tạo cầu nối bám dính
Lớp lót giúp tăng độ bám dính giữa bề mặt bê tông và lớp chống thấm chính, đồng thời hạn chế bọt khí gây rỗ màng. Với các bề mặt hút nước mạnh như bê tông cũ, cần thi công lớp lót đều tay, tránh bỏ sót các vị trí góc cạnh.
Bước 5: Thi công lớp chống thấm chính
Lớp chính thường được thi công tối thiểu hai lớp. Giữa các lớp cần có thời gian chờ khô nhất định trước khi thi công lớp tiếp theo. Số lớp, định mức vật liệu và thời gian chờ cụ thể phụ thuộc vào loại sản phẩm và điều kiện thời tiết, cần tham khảo thông số kỹ thuật của từng dòng sản phẩm hoặc được đội ngũ kỹ thuật tư vấn trực tiếp theo hiện trạng công trình.
Bước 6: Nghiệm thu bằng thử nước trước khi hoàn thiện
Trước khi thi công lớp hoàn thiện hoặc lát gạch, cần ngâm thử nước trong một khoảng thời gian nhất định để kiểm tra khả năng chống thấm thực tế, đặc biệt với sàn vệ sinh, sân thượng, mái bê tông. Đây là bước nghiệm thu bắt buộc, giúp phát hiện sớm các vị trí còn rò rỉ trước khi công trình được hoàn thiện, tránh phải đục phá sửa chữa sau này.
Xem thêm: Hướng dẫn các bước chống thấm sân thượng
Quy trình có khác nhau theo từng hạng mục không?
6 bước trên là quy trình chung, nhưng mức độ ưu tiên và vật liệu áp dụng sẽ khác nhau tùy hạng mục công trình.
| Hạng mục | Điểm cần lưu ý riêng |
| Mái bê tông | Ưu tiên xử lý khe nứt do co giãn nhiệt, thường kết hợp thêm lớp chống nóng phía trên lớp chống thấm |
| Sàn vệ sinh | Chú trọng xử lý cổ ống xuyên sàn, chân tường, bắt buộc thử nước trước khi lát gạch |
| Hồ nước, hồ cá | Vật liệu phải an toàn với sinh vật sống, xử lý kỹ mạch ngừng và các góc hồ |
| Tường ngoại thất | Ưu tiên khả năng chống thấm ngược và chịu tác động tia UV lâu dài |
Mỗi hạng mục có những lưu ý kỹ thuật riêng sâu hơn, chủ nhà có thể tham khảo thêm bài viết chuyên sâu theo từng hạng mục cụ thể.
Câu hỏi thường gặp
Quy trình chống thấm mất bao lâu?
Thời gian thi công phụ thuộc vào diện tích, hạng mục và số lớp cần thi công. Với các công trình dân dụng thông thường, cần trao đổi cụ thể với đội ngũ kỹ thuật để có thời gian chính xác theo hiện trạng thực tế.
Sau khi chống thấm bao lâu thì được ngâm nước hoặc đi lại?
Thời gian chờ trước khi thử nước hoặc đưa vào sử dụng phụ thuộc vào loại vật liệu và điều kiện thời tiết lúc thi công. Nên tuân thủ đúng thông số kỹ thuật của sản phẩm được sử dụng.
Chống thấm xong có cần sơn phủ thêm không?
Với một số hạng mục như mái bê tông tiếp xúc trực tiếp ánh nắng, nên có thêm lớp phủ chống nóng hoặc lớp bảo vệ để tăng tuổi thọ cho lớp chống thấm bên dưới.
Quy trình trên là nguyên tắc chung, còn cách áp dụng cụ thể sẽ khác nhau tùy hiện trạng từng công trình, loại vật liệu bề mặt, và mức độ xuống cấp nếu là công trình cải tạo. Khi giám sát hoặc làm việc với nhà thầu, đây là những mốc bạn có thể dùng để đối chiếu, tránh bị bỏ sót bước quan trọng hoặc bị rút gọn quy trình để tiết kiệm chi phí thi công.
Nếu công trình của bạn đang gặp tình trạng thấm hoặc chuẩn bị thi công mới, có thể liên hệ Jison Miền Nam để được khảo sát thực tế và tư vấn giải pháp phù hợp với từng hạng mục.
Bài viết liên quan:
TRẦN TRỌNG QUÝ
Anh Trần Trọng Quý là kiến trúc sư có hơn 15 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực kiến trúc và thi công xây dựng. Anh cam kết mang đến những kiến thức, những giải pháp xử lý chống thấm, chống nóng chuyên sâu và quy trình thi công chuẩn kỹ thuật, giúp nâng tầm chất lượng và bảo vệ bền vững cho mọi công trình Việt.